Động cơ diesel là loại động cơ được sử dụng phổ biến trên toàn cầu. Nhưng động cơ diesel là gì? Đặc điểm, nguyên lý hoạt động, tính ứng dụng của động cơ diesel ra sao? Là những điều không phải ai cũng biết. Cùng cập nhật những thông tin về loại động cơ này ngay trong bài viết sau đây.
Động cơ Diesel là gì?
Động cơ Diesel hay còn được gọi là động cơ CI được phát minh bởi Rudolf Diesel – người phát minh ra loại động cơ này. Diesel được phân loại là động cơ đốt trong.
Khác với động cơ xăng và động cơ gas phải dùng bộ đánh lửa để đốt cháy nhiên liệu. Động cơ Diesel đánh lửa nhiên liệu nhờ vào nhiệt độ cao của không khí trong xilanh nhờ quá trình nén đoạn nhiệt.
Động cơ Diesel là loại động cơ có hiệu suất nhiệt cao, có thể được thiết kế theo chu kỳ hai thì và bốn thì. Ngày nay động cơ Diesel được sử dụng phổ biến trong các phương tiện vận tải và máy móc khác.
Nguyên lý hoạt động động cơ CI
Bên cạnh câu hỏi động cơ diesel là gì thì nguyên lý hoạt động của loại động cơ này cũng được quan tâm. Nguyên lý hoạt động của động cơ diesel bao gồm 4 chu trình là:
Kỳ nạp
Đây là quá trình hút không khí đi vào xilanh. Piston (pit-tông) xuất phát từ DCT (điểm chết trên) và đi xuống dưới điểm DCD (điểm chết dưới). Sau đó thể tích phía trong xilanh sẽ được tăng lên, áp suất trong xilanh giảm dần cho tới mức nhỏ hơn áp suất của khí quyển.
Xupap nạp mở thông xilanh với đường ống nạp ( xupap xả vẫn đóng). Vì áp suất phía trong xilanh nhỏ hơn áp suất bên ngoài nên quá trình nạp khí vào xilanh vẫn được diễn ra.
Kỳ nén
Ở kỳ nén sẽ nén không khí đạt đến mức áp suất và nhiệt độ cao. Lúc này piston sẽ di chuyển từ DCD qua DCT. Không khí nạp được sẽ nén lại. Xupap nạp và xả được đóng lại. Thể tích trong xilanh giảm, áp suất tăng dần.
Khi khoảng cách giữa piston và DCT cách nhau theo góc quay trục khuỷu từ 15 đến 30 độ. Nhiên liệu lúc này sẽ được phun qua vòi phun, trộn lẫn cùng với không khí được nén trong xilanh. Từ đó tạo nên hỗn hợp đốt và tự cháy dưới điều kiện áp suất và nhiệt độ cao.
Kỳ cháy và giãn nở
Đây là quá trình sinh năng lượng. Sau khi nhiên liệu được phun vào buồng đốt hòa trộn cùng với không khí sẽ tạo ra hỗn hợp sinh công cho động cơ.
Kỳ thải
Tại kỳ này sẽ diễn ra quá trình xả khí thải ra bên ngoài. Piston sẽ di chuyển từ DCD đến DCT với trục khuỷu quay từ 540 độ đến 720 độ. Tại kỳ xả thì xupap nạp sẽ đóng còn xupap xả sẽ được mở van. Lượng khí đã làm việc sẽ được piston đẩy ra bên ngoài.
Ưu điểm, nhược điểm của động cơ diesel
Dưới đây là những ưu điểm, nhược điểm của loại động cơ CI.
| Ưu điểm | Nhược điểm |
| Động cơ diesel có hiệu suất cao nhất trong các loại động cơ đốt trong cụ thể là gần 42% . Do sử dụng tỷ số nén cao hơn so với các loại động cơ khác | Khối lượng của động cơ diesel nặng hơn so với động cơ xăng |
| Động cơ diesel có thể đốt cháy nhiều loại nhiên liệu khác nhau trong đó có dầu nhiên liệu. Nhờ vậy mà chi phí nhiên liệu thấp, bôi trơn tốt, mật độ năng lượng cao… | Giá thành chế tạo nên động cơ diesel cao hơn do yêu cầu tỉ số nén động cơ cao. Khi sửa chữa động cơ diesel cần có máy móc chuyên dùng, thơ có chuyên môn nên tốn kém. |
| Lượng phát thải ra môi trường được giảm thiểu đáng kể. So với chu trình Otto lượng khí thải ít hơn 10 lần và carbon dioxide ít hơn 3 lần | Bị ảnh hưởng bởi yếu tố thời tiết, cụ thể là khí hậu lạnh |
| Sử dụng tốt trong môi trường ẩm ướt, đảm bảo an toàn trong quá trình sử dụng | Tốc độ động cơ thấp hơn so với động cơ xăng |
| Khi sử dụng động cơ diesel có thể chịu được áp suất tăng áp hoặc tăng áp của tubin không giới hạn. Ngoài những giới hạn về thiết kế và vận hành. Hạn chế tình trạng cháy nổ khi áp suất cao hơn cho phép của động cơ xăng. | Gây ô nhiễm tiếng ồn, phát thải nhiều ra môi trường. |
Lưu ý khi sử dụng động cơ diesel
Bất kỳ loại động cơ nào khi sử dụng cũng cần tuân thủ một số nguyên tắc để mang lại hiệu quả tốt và độ bền cao. Sau đây là những lưu ý khi sử dụng động cơ diesel:
- Chú ý khoảng cách khi vận hành động cơ, phải tránh xa bánh đà và không chạm tay vào bình động cơ.
- Chọn vị trí lắp đặt máy động cơ ở nơi khô ráo tránh hư hỏng và ảnh hưởng đến tuổi thọ.
- Nạp đầy đủ dầu diesel và nguồn nước mồi trước khi vận hành. Nạp nhiên liệu trước 30 phút rồi mới khởi động. Không nạp nhiên liệu khi thiết bị đang nóng để tránh cháy nổ
- Quan sát kỹ khi động cơ đang vận hành để phát hiện và khắc phục các sự cố kỹ thuật.
- Dùng nguồn nhiên liệu sạch, không có tạp chất, đúng chuẩn theo quy định của nhà sản xuất. Nguồn nước mồi cũng phải đảm bảo là nước sạch. Bình chứa nguyên liệu cũng cần đảm bảo sạch sẽ.
- Vệ sinh thiết bị định kỳ và tiến hành vệ sinh mọi chi tiết. Nên bảo trì, bảo dưỡng máy định kỳ từ 3 – 12 tháng/lần tùy theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Nếu không dùng máy thường xuyên cũng cần tiến hành khởi động máy.
- Hãy chọn loại động cơ có công suất lớn hơn từ 10 đến 25% so với mức công suất cần dùng để tránh quá tải, tốn kém nhiên liệu.
Động cơ diesel – Ứng dụng phổ biến trong xe nâng
Động cơ diesel được ứng dụng phổ biến trong đời sống và sản xuất: xe khách, ô tô, máy bơm, máy phát điện. Đặc biệt đối với xe nâng sử dụng dầu diesel rất được ưa chuộng. Xe nâng sử dụng động cơ diesel có những ưu điểm vượt trội như:
- Hiệu suất làm việc ấn tượng, có thể hoạt động liên tục trong một khoảng thời gian dài
- Hoạt động được trong nhiều điều kiện địa hình khác nhau. Đối với những khu vực địa hình khắc nghiệt vẫn có thể hoạt động tốt.
- Chi phí vận hành rẻ do dòng xe này tiết kiệm nhiên liệu khá tốt.
Xem thêm: Bảng giá cho thuê xe nâng người uy tín
Những câu hỏi liên quan đến động cơ diesel
Dưới đây là một số câu hỏi liên quan đến động cơ diesel mà bạn cần biết.
So sánh động cơ diesel và động cơ xăng khác nhau như thế nào?
| Tiêu chí so sánh | Động cơ xăng | Động cơ diesel |
| Nhiên liệu | Xăng | Dầu diesel |
| Khả năng chịu tác động của thời tiết | Không bị ảnh hướng quá nhiều | Bị ảnh hưởng trong điều kiện thời tiết lạnh |
| Số kỳ | Không | Động cơ 2 kỳ và động cơ 4 kỳ |
| Tốc độ động cơ | Lớn hơn | Thấp hơn |
| Điều kiện đốt cháy nhiên liệu | Cần dùng nhiệt và áp suất | Cần sử dụng nhiệt để đốt cháy nhiên liệu |
| Quá trình đốt cháy nhiên liệu | Sử dụng lực nén để đánh lửa nhiên liệu. Sau đó, quá trình đốt cháy nhiên liệu được tạo ra bên trong nhiên liệu. | Bơm nhiên liệu vào buồng đốt và hòa trộn vào không khí. Sau đó bugi đánh lửa và tạo ra quá trình nổ ngắn trong xilanh. Quá trình này lặp đi lặp lại và giúp xe chuyển động. |
Có nên chọn thiết bị sử dụng động cơ diesel không?
Đánh giá một cách khách quan động cơ diesel là loại động cơ có những ưu điểm vượt trội hơn nhiều so với các loại động cơ khác. Tuy nhiên, mỗi loại động cơ có những ưu, nhược điểm riêng. Ví dụ như xăng được dùng chủ yếu cho xe ô tô, xe máy, xe khách. Động cơ diesel sử dụng xe tải, xe nâng, máy múc…
Vậy nên tùy thuộc vào nhu cầu cụ thể của mỗi người sẽ có những sự lựa chọn khác nhau. Và việc sử dụng động cơ diesel sẽ là một sự lựa chọn thông minh dành cho bạn.
Nên dùng xe nâng chạy điện hay chạy dầu diesel
Xe nâng chạy điện và xe nâng chạy dầu diesel là hai dòng xe phổ biến nhất hiện nay. Tuy nhiên nhiều người vẫn phân vân không biết nên sử dụng loại xe nào. Cùng đánh giá ngắn gọn và khách quan nhé.
Xe nâng chạy điện có công suất làm việc thấp hơn so với xe nâng dầu. Thời gian làm việc cũng hạn chế do khi hết điện phải dừng lại để sạc bình. Xe nâng điện chủ yếu dùng trong môi trường trong nhà, địa hình bằng phẳng. Tuy nhiên, dòng xe này không gây ô nhiễm tiếng ồn và không phát thải ra môi trường. Và giá bán xe nâng điện cũng cao hơn so với xe nâng dầu diesel.
Xe nâng chạy dầu có công suất làm việc lớn, tiết kiệm nhiên liệu, không giới hạn thời gian sử dụng. Hoạt động đa dạng trong nhiều môi trường làm việc khác nhau. Giá mua hoặc thuê xe nâng dầu cũng rẻ hơn so với xe nâng điện. Nhưng xe nâng dầu gây ô nhiễm môi trường nên không phù hợp sử dụng trong không gian trong nhà.
Như vậy, mỗi loại có những thế mạnh và hạn chế riêng. Vậy nên bạn hãy chọn dòng xe phù hợp với nhu cầu và điều kiện kinh tế của mình.
Trên đây là những thông tin mà BBC Rental giải đáp động cơ diesel là gì và những điều cần biết về loại động cơ mạnh mẽ này. Hãy cân nhắc sử dụng các loại thiết bị sử dụng động cơ diesel để đảm bảo năng suất và tiết kiệm chi phí.
